Twee miljoen euro voor begrijpelijke taal
Volgens de overheid is het gebrek aan begrijpelijke taal een van de tien knelpunten in de dienstverlening aan burgers. Ook voor andere sectoren is begrijpelijke taal belangrijk. Denk maar eens banken (informatie over hypotheken) of medische centra (brochures over gezondheid).
Het ontbreekt aan begrijpelijke taal en aan kennis wat heldere communicatie nu inhoudt. Daarom steekt NWO twee miljoen euro in onderzoek dat kennis verzamelt op het gebied van effectieve communicatie. Het onderzoekprogramma heet Begrijpelijke Taal: fundamenten en toepassingen van effectieve communicatie. Negen onderzoeksprojecten krijgen subsidie van NWO.
Ontbreekt het werkelijk aan kennis wat heldere communicatie inhoudt? Daar geloof ik niet zoveel van. Er zijn handboeken genoeg over toegankelijk communiceren. Waarom gaat het dan zo vaak mis? Ten eerste omdat bepaalde informatie nu eenmaal niet eenvoudig is. Ten tweede omdat helder schrijven vaak jarenlange training en veel motivatie vereist.
De overheid roept al jaren om - zoals ze dat noemen - eenvoudige communicatie richting de burgers. Maar de overheid maakt zelf wetten en regelingen vol uitzonderingen en bijzondere bepalingen. Dat laat zich nu eenmaal niet eenvoudig vertalen. Voorzieningen van de overheid zijn vaak een vorm van hogere wiskunde. En dat geldt natuurlijk ook voor bancaire producten. Ik geloof daarom dat de teksten vaak wel helder zijn, maar de regelingen en producten zelf niet. We kunnen nu eenmaal niet alles begrijpen. Als dat wel zo zou zijn zou ik me nu bezighouden met de snaartheorie.
Max Dohle, 30-03-2012, 11:54, Link
Obama spreekt gebarentaal
Achteloos beantwoordt Obama een fan in gebarentaal. Cool!
Max Dohle, 22-03-2012, 14:31, Link
“Koop een gun & verstop je dochters” - De webstijl van GeenStijl: doordacht en consequent (deel 2)
Een van de bekendste Nederlandse weblogs is ‘shocklog’ GeenStijl, dat inmiddels een onmiskenbare invloed op de Nederlandse taal uitoefent. Deze invloed bestaat vooral uit nieuwe woorden en een nieuwe spelling van bestaande woorden. Al in 2007 analyseerde Onze Taal deze invloed, maar de stijl van GeenStijl gaat verder dan het taalgebruik op woordniveau.
Baksteentekst in piramide
Hoewel de blogbijdagen als echte tekstuele bakstenen worden gepresenteerd, kan de lezer wel redelijk snel de kern van ieder stukje achterhalen. De meeste bijdragen zijn namelijk op klassieke journalistieke wijze opgebouwd in de piramidevorm: de kern van het bericht vooraan en daarna de detailinformatie.
Linke soep
Aan het gebod om voorzichtig met links in de tekst om te gaan laten ze zich bij GeenStijl duidelijk niets gelegen liggen. En waarom zouden ze ook? De bijdragen van GeenStijl zijn vaak doorspekt met links, hetgeen door de bewonderaars ook wordt gewaardeerd omdat GeenStijl nog een weblog van de oude stijl is. De links van GeenStijl geven je toegang tot vele interessante plekjes op internet; er is voor iedere liefhebber wat: actueel nieuws, grappige sites, blootfoto’s, etc. Naast de cabareteske teksten zijn het vooral de links die bezoekers naar GeenStijl trekken: never a dull moment.
De tweede laag
Een opvallende toevoeging van GeenStijl aan de Nederlandse typografie is de doorhaling:
De doorhaling gebruikt GeenStijl vaak om een zin een dubbele laag te geven, bijvoorbeeld door een beledigend of politiek-incorrect deel van de zin door te strepen en te vervangen door een ‘aanvaardbaardere tekst’. Maar natuurlijk wel zo dat de lezer het ziet!
Jip-en-Janneke
Het is een beetje overdreven om de zinsbouw van GeenStijlteksten te omschrijven als Jip-en-Jannekestijl, maar het komt wel in de buurt. GeenStijl gebruikt relatief korte zinnen en vermijdt zoveel mogelijk het gebruik van bijvoorbeeld het werkwoord ‘worden’. Qua structuur en lengte van de zinnen kunnen veel sites, bijvoorbeeld van de overheid, hier nog een puntje aanzuigen. De stijl van GeenStijl is duidelijk, to the point en levert voor een brede doelgroep leesbare teksten op.
Vakmanschap is meesterschap
De content van GeenStijl ademt vakmanschap; hier zijn duidelijk schrijvers aan het werk die weten hoe het moet en die precies weten hoe ze de goegemeente met teksten kunnen bespelen. GeenStijl is een schoolvoorbeeld hoe je om moet gaan met schrijftips en –adviezen. Als je weet wat je doet, mag je er best van afwijken, als je dat ook maar goed doet.
Lees ook deel 1 van dit artikel.
Willem Hendrikx, 20-03-2012, 15:21, Link
“Koop een gun & verstop je dochters” - De webstijl van GeenStijl: doordacht en consequent (deel 1)
Een van de bekendste Nederlandse weblogs is ‘shocklog’ GeenStijl, dat inmiddels een onmiskenbare invloed op de Nederlandse taal uitoefent. Deze invloed bestaat vooral uit nieuwe woorden en een nieuwe spelling van bestaande woorden. Al in 2007 analyseerde Onze Taal deze invloed, maar de stijl van GeenStijl gaat verder dan het taalgebruik op woordniveau.
In Onze Taal heeft Ton den Boon het over de “baldadige toon” en de “opzwepende taal” van GeenStijl. Een pedofiel is een ‘kleuterneuqer’, homo wordt gespeld als ‘heaumeau’ en spellingsregels worden voortdurend geschonden. GeenStijl leent daarbij graag uit het taalregister van specifieke groepen in de Nederlandse samenleving: jongeren, allochtonen, scholieren, rappers. Met name door alles te overdrijven heeft GeenStijls stijl een humoristisch effect.
Maar met alleen deze constatering doen we GeenStijl tekort. Want GeenStijl combineert wel meer tekstuele eigenaardigheden tot een goed leesbaar en aantrekkelijk (voor de reaguurders) weblog.
Lead, witregels en tussenkoppen ontbreekt
Het eerste wat opvalt bij het lezen van GeenStijl is het ontbreken van een lead, tekstblokken en tussenkoppen. De lezer krijgt op het eerste gezicht weinig informatie over de opbouw van een artikel en moet maar gewoon van bovenaf aan lezen.
Kop niet altijd informatief
Ook de ‘regel’ dat een kop op internet echt informatief moet zijn, slaat GeenStijl in de wind. Koppen bij GS moeten vooral prikkelend zijn; ze nodigen niet uit tot lezen doordat de kern van de boodschap erin zit, maar doordat ze een verwachting wekken bij de lezer:
- Mr. Hiddema: Koop een gun & verstop je dochters
- Kinneging vs Castricum. De beelden audio
- TROS Radar weigert wederhoor en sloopt ZZP’er
- Hoogleraar wurgt Rutger in naam van persvrijheid
Lees ook deel 2 van dit artikel.
Willem Hendrikx, 16-03-2012, 13:08, Link
Google geeft antwoord
Google gaat de zoekstrategie dit jaar ingrijpend wijzigen. U krijgt bij een zoekopdracht dan niet alleen een lijst van websites die bij uw zoekwoorden passen, maar vaak ook gewoon direct antwoord op uw vraag.
Dat is goed nieuws voor zoekers, maar wellicht slecht nieuws voor eigenaren van websites. Als Google het antwoord immers direct geeft, bezoeken mensen niet langer de websites die het antwoord geven. Bedrijven gaan dat merken in hun bezoekersaantallen. Het is dus te hopen dat uw site niet afhankelijk is van de zoekresultaten bij Google.
Een direct antwoord op een vraag is mogelijk dankzij het zogenoemde ‘semantisch zoeken’. Dat zoeken we even op. Semantiek is de wetenschap die zich bezighoudt met de betekenis van symbolen. Google gaat kortom zich meer richten op de betekenis van de zoekwoorden. Het zijn niet langer lettercombinaties, maar woorden met een betekenis. En er is een verband tussen de verschillende zoekwoorden.
De betekenis van woorden wordt dus binnenkort sneller begrepen. Google gaat meer en meer op een echt mens lijken.
Max Dohle, 15-03-2012, 12:20, Link
Kony 2012: wit over zwart
Met ruim 70 miljoen hits is de film Kony 2012 een groot succes voor de sociale media. Kony 2012 – voor wie de film van 30 minuten nog niet heeft gezien – wil ervoor zorgen dat de Oegandese oorlogsmisdadiger Joseph Kony wordt berecht in Den Haag. Kony ontvoert kinderen voor seksslavernij en de oorlog. Als je de film eenmaal start, laat hij je niet meer los. Maar achteraf komen de vragen en ergernissen.
De misdaden van Kony zijn lang niet zo actueel als de film suggereert. Ze vonden vooral plaats in de jaren 90 en Oeganda wordt inmiddels weer opgebouwd. Kony is al zes jaar niet meer in Oeganda geweest. Dat neemt niet weg dat Joseph Kony voor het Oorlogstribunaal berecht moet worden. En jij kunt daar iets aan doen! Koop de Kony-kit geef geld en plak de posters! Daartoe roept deze reclamefilm ons op.
De ergernis zit ‘m in dat blanke, blonde Amerikaanse jongetje dat tegenover de lelijke zwarte misdadiger wordt geplaats. Het is weer wit over zwart. De kindsoldaten zelf spelen een klein Mauro-achtige rolletje in de film. Natuurlijk heb ik geen beter antwoord. De film is volgens het boekje gemaakt, maar zit toch vol valse sentimenten.
Max Dohle, 12-03-2012, 11:03, Link
Het zwijgen opleggen
Communicatie is mooi, maar je kunt het ook overdrijven. Af en toe zou je mensen graag het zwijgen opleggen.
Bellers in de trein bijvoorbeeld. Er is nu een apparaatje waarmee je dat stiekem kunt doen! Je richt het op de klepkous, en die krijgt zijn woorden vertraagd terug (200 miliseconden). Dat werkt zo verwarrend dat hij vrijwel onmiddellijk zijn mond houdt. Het lijkt allemaal een hoax, maar mooi zou het wel zijn.
Max Dohle, 05-03-2012, 12:18, Link
Nieuw privacybeleid
Vandaag is het nieuwe privacybeleid van Google ingegaan. Gisteren kon u daar nog onderuit door uw webgeschiedenis te wissen en uit te schakelen. Dat is nu te laat. In het nieuwe beleid koppelt Google al haar diensten aan elkaar. Dat zijn afgezien van de zoekmachine bijvoorbeeld ook Blogger, Youtube, Gmail en Google +. Google heeft in totaal zo’n zestig internetdiensten.
Zoekt u bijvoorbeeld een bepaald fietsmerk, dan krijgt u bij de andere diensten gerichte advertenties of filmpjes over fietsen. Dat is bij bepaalde zoekopdrachten niet altijd in uw voordeel. Maar er is meer. Google kan nu op basis van het gebruik van alle Google-diensten een heel specifiek beeld van u opbouwen. Het valt maar te hopen dat deze gegevens niet verhandeld worden. Het beleid is hoe dan ook omstreden en in Brussel zijn al de nodige vragen erover gesteld.
Kunt u er nog onderuit?
Daar zijn wel wegen voor. Ten eerste: niet inloggen op uw google-account. Dat is wel lastig als je bijvoorbeeld ook een weblog onderhoudt bij Blogger. Je moet steeds in en uitloggen. Een andere optie is een andere zoekmachine gebruiken. Yahoo bijvoorbeeld. Die spint er nu garen bij.
Max Dohle, 01-03-2012, 11:30, Link
Tips voor complimentendag
Vandaag is het Nationale Complimentendag. Ik vond de slogan 'Waardeer en je krijgt meer' al in mijn mailbox en op de organisatiesite kunt u digitale complimenten achterlaten. Nu zijn wij Nederlanders niet erg scheutig met complimenten. En complimenten ontvangen is ook niet onze sterkste kant. Daarom drie praktische tips om deze dag door te komen, en om vanaf nu beter om te gaan met complimenten:
'Allemaal goed gedaan'
Zorg dat uw complimenten persoonlijk en concreet zijn. Benoem iets specifieks en bedank iemand op een persoonlijke manier. Een 'allemaal goed gedaan' in de koffiepauze van het team heeft veel minder effect dan een persoonlijk mailtje waarin uw eigen bijdrage wordt geroemd. Kies ook het juiste moment: wacht niet te lang met uw compliment als u iemand bedankt voor iets wat hij/zij heeft gedaan.
'Het valt wel mee, hoor'
Doe nooit afbreuk aan het compliment van een ander. Als iemand u complimenteert, bedank diegene dan. Niets is zo erg als 'het valt wel mee, hoor' of 'het stelde niet zoveel voor', waarna de complimentgever u moet overtuigen dat het toch echt een compliment waard is. Volstaan met een simpel 'Dankjewel' of 'Graag gedaan' is al voldoende.
'Oooooooooh, that's fantastic!'
Zorg dat uw compliment geloofwaardig is. Voorkom dus een slechte imitatie van een Amerikaanse kledingverkoper. Complimenteer alleen als u het meent. Dat is makkelijker dan het lijkt: u vindt altijd wel iets dat de moeite waard is om iemand voor te prijzen. U vindt de outfit van uw schoonmoeder misschien niet geweldig, maar geniet wel van haar kopjes koffie.
Karin Pijper, 01-03-2012, 08:20, Link